Bạn đã thật sự hiểu rõ về bệnh dại ở chó?

Bệnh dại ở chó là loại bệnh do virus Rabies gây ra, ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương của chó và bao gồm cả con người. Một số chủ nuôi hiện nay vẫn chưa hiểu rõ bệnh dại ở chó có những tác nhân nào gây ra và cũng chưa biết cách xử lý, phòng ngừa hiệu quả. Hãy cùng Mewsic theo dõi bài viết sau đây để nắm rõ hơn kiến thức về bệnh dại nhé!

Mục lục:

1. Bệnh dại ở chó và nguyên nhân gây ra là gì?
2. Những triệu chứng khi nhiễm virus
3. Các giai đoạn của bệnh
4. Cách xử lý và điều trị khi bị động vật nhiễm dại cắn
5. Phương pháp phòng ngừa bệnh dại ở chó

I. Bệnh dại ở chó và nguyên nhân gây ra là gì?

• Bệnh dại là bệnh nhiễm vi rút cấp tính của thần kinh trung ương từ động vật lây sang người bởi chất dịch bọt, thông thường là nước bọt bị nhiễm vi rút dại, một số trường hợp có thể truyền bệnh nếu nước bọt dính vào mắt, mũi hoặc miệng. Hầu hết các trường hợp phơi nhiễm bệnh dại đều qua vết cắn, vết liếm của động vật mắc bệnh dại. Khi đã lên cơn dại, kể cả động vật và người đều dẫn đến nguy cơ tử vong cao.
• Theo thống kê của Tổ chức Y Tế Thế Giới (WHO) thì chó là động vật có mức truyền nhiễm phổ biến nhất. Hơn 99% ở các quốc gia bị nhiễm virus dại là do chó cắn.
• Thời gian từ khi mắc bệnh đến khi xuất hiện triệu chứng thường rơi vào khoảng 30-60 ngày hoặc có thể dao động từ một tuần đến hơn một năm tùy thuộc vào quãng đường virus di chuyển đến hệ thần kinh trung ương.

II. Những triệu chứng khi nhiễm virus

• Khi bị nhiễm virus, chó có thể trở nên kích động hoặc ngược lại, chúng trở nên rất im lặng, nằm im một chỗ và không muốn hoạt động.
• Một số khác rất dễ kích động và tấn công vào động vật khác hoặc con người một cách không kiểm soát.
• Triệu chứng dễ nhận biết nhất là chó nhiễm dại chảy nhiều nước dãi, khó nuốt và có màu trắng đục.
• Một số triệu chứng khác như: chó không muốn tiếp xúc với nước và có biểu hiện sợ khi thấy hoặc chạm vào nước.
• Trường hợp virus phát tán gây co giật, liệt và hôn mê.

III. Các giai đoạn của bệnh

– Giai đoạn ủ bệnh:

• Thời gian từ khi bị nhiễm đến khi xuất hiện triệu chứng có thể kéo dài từ một tuần đến vài tháng, phụ thuộc vào vị trí vết cắn và lượng virus xâm nhập vào cơ thể.
• Khoảng thời gian ủ bệnh, chó có thể trở nên lo lắng, kích động, sợ hãi, xuất hiện triệu chứng sốt nhẹ, chán ăn, ngứa và liếm vào vết thương liên tục.

– Giai đoạn hung hãn:

• Chó trở nên rất kích động, có trạng thái sẵn sàng tấn công người và những động vật khác.
• Chúng dễ bị kích động bởi ánh sáng, âm thanh lớn và chuyển động của vật thể.
• Tiếng sủa của chó cũng trở nên thay đổi và khàn hơn.

– Giai đoạn cuối:

• Cơ thể chó bắt đầu yếu dần và xuất hiện triệu chứng liệt chi sau, sau đó lan dần lên toàn thân.
• Một số có thể bị liệt cơ hô hấp sớm và gây tử vong.
• Khó ăn và nuốt thực phẩm, hàm dưới rủ xuống.
• Cuối cùng chó rơi vào trạng thái hôn mê sâu và chết do suy hô hấp hoặc suy tim.

IV. Cách xử lý và điều trị khi bị động vật nhiễm dại cắn

– Xử lý khi bị cắn

• Khi thú cưng hoặc bạn bị cắn, hãy rửa vết cắn ngay lập tức với xà phòng và nước sạch ít nhất trong 15 phút.
• Tiếp đến sử dụng cồn hoặc oxy già để sát trùng vết thương. Sau đó đưa chó đi khám bác sĩ thú y ngay lập tức để được tư vấn và điều trị kịp thời.
• Tuyệt đối không cố gắng nặn máu ở vết cắn, không nên chà sát vết thương, tránh làm vết thương trở nên trầm trọng hơn.
• Nếu chó bị cắn chưa được tiêm phòng, cần tiêm vắc xin phòng dại ngay lập tức
• Điều trị dự phòng sau phơi nhiễm (PEP) bao gồm tiêm vắc xin phòng dại và tiêm huyết thanh miễn dịch dại (RIG).

Lưu ý:

• Không đắp cứ loại lá hay cỏ nào nào lên vết thương.
• Không chữa dại bằng các thuốc Đông, thuốc Nam hoặc thuốc lá.

– Cách điều trị:

• Bệnh dại hiện tại không có thuốc chữa trị hiệu quả sau khi xuất hiện các triệu chứng. Việc điều trị chủ yếu là hỗ trợ và giảm đau cho cho thú cưng hoặc bệnh nhân.
• Khi bị cắn cần chẩn đoán lâm sàng dựa trên triệu chứng và lịch sử tiếp xúc với động vật bị nhiễm bệnh.
• Điều trị dự phòng sau phơi nhiễm và sẽ hiệu quả nếu được thực hiện tiêm ngay sau khi bị cắn hoặc tiếp xúc với virus dại. Bao gồm tiêm vắc xin và huyết thanh miễn dịch cho cơ thể.

V. Phương pháp phòng ngừa bệnh dại

Theo tổ chức thú y thế giới thì bệnh dại khi bị phơi nhiễm và xuất hiện triệu chứng thì không có thuốc chữa trị được. Do đó, nên được trang bị trước những biện pháp phòng ngừa cho thú cưng và cả con người:

– Đối với động vật:

• Tiêm phòng dại định kỳ cho chó mỗi năm 1 lần từ khi thú cưng được 3 tháng.
• Giữ thú cưng trong nhà hoặc khu vực an toàn tránh để chó tiếp xúc với những động vật hoang.
• Thường xuyên kiểm tra sức khỏe của chó và đưa chó đi khám bác sĩ thú y nếu có dấu hiệu bất thường.

– Đối với con người:

• Tránh tiếp xúc với những con vật hoang hoặc động vật nghi nhiễm dại.
• Tiêm phòng dại bảo vệ cơ thể, đặc biệt là những người có nguy cơ bị nhiễm vi rút dại cao như: nhân viên thú y, kiểm lâm, làm việc trong phòng thí nghiệm có vi rút dại… Cần được gây miễn dịch bằng vắc xin dại tế bào có hiệu lực bảo vệ cao và tiêm nhắc lại theo chỉ định của y tế.
• Tránh cho trẻ nhỏ chơi với động vật hoang, nhất là chó, mèo đi lạc.

VI.  Các loại vaccine dại được Cục Thú Y phân phối

Một số loại vaccine phổ biến hiện nay, bạn có thể liên hệ để tiêm ngừa hoặc nhập sỉ:

Vaccine dại bất hoạt (Inactivated Rabies Vaccines)

• Mô tả: Vaccine này chứa virus dại đã bị bất hoạt, không còn khả năng gây bệnh nhưng vẫn kích thích hệ miễn dịch tạo ra phản ứng bảo vệ.
• Đối tượng sử dụng: Chó, mèo, gia súc và các loài động vật khác.

Lịch tiêm phòng:

• Mũi đầu tiên khi chó được 3 tháng tuổi.
• Tiêm nhắc lại hàng năm hoặc theo khuyến cáo của bác sĩ thú y (có loại vaccine có hiệu lực 1 năm, 3 năm tùy loại).

Inactivated Rabies Vaccines

Vắc xin Dại chó mèo Rabiva

• Vắc xin dùng phòng bệnh Dại cho chó, mèo khỏe mạnh từ 4 tuần tuổi.

Liệu trình tiêm phòng:

• Chó, mèo sinh ra từ mẹ chưa được tiêm phòng vắc xin Dại: Tiêm mũi 1 lúc 4 tuần tuổi, mũi 2 lúc 12 tuần tuổi, nhắc lại sau 1 năm.
• Chó, mèo sinh ra từ mẹ đã tiêm phòng vắc xin Dại: Tiêm mũi 1 lúc 12 tuần tuổi, nhắc lại sau 1 năm.

Vắc xin Rabisin

• Công dụng: Phòng bệnh dại cho chó, mèo, ngựa, cừu, trâu, bò và các loài chồn.
• Đặc tính miễn dịch: Vắc-xin vô hoạt có chất bổ trợ chống lại bệnh dại. Sau khi sử dụng, vắc-xin tạo ra miễn dịch chống lại bệnh dại được chứng minh bằng biện pháp công cường độc và sự có mặt của kháng thế.

Lịch trình tiêm chủng

Loài	Lần tiêm chủng đầu tiên	Tái chủng
Chó Mèo	– Mũi tiêm chủng đầu tiên thực hiện từ 12 tuần tuổi	Theo quy định của cơ quan thú y
Chồn	– 3 tháng tuổi	Hàng năm
Ngựa	– Nhỏ hơn 6 tháng tuổi: Mũi tiêm thứ nhất  thực hiện từ 4 tháng tuổi, mũi tiêm thứ hai thực hiện 1 tháng sau đó – Từ 6 tháng tuổi trở lên: Tiêm chủng 1 mũi	Hàng năm
Trâu, Bò, Cừu	– Nhỏ hơn 9 tháng tuổi: Mũi tiêm thứ nhất  thực hiện từ 4 tháng tuổi, mũi tiêm thứ hai thực hiện khoảng  9 – 12 tháng tuổi – Từ 9 tháng tuổi trở lên: Tiêm chủng 1 mũi	Hàng năm

Rabisin

Tiêm phòng định kỳ cho chó và nuôi giữ chúng trong môi trường an toàn là biện pháp tốt nhất để bảo vệ cả chó và con người khỏi virus dại. Đối với con người cũng nên chủ động tiêm phòng vacxin lây nhiễm bệnh dại để bảo vệ cơ thể một cách toàn diện. Để có thêm nhiều kiến thức hữu ích khi chăm sóc thú cưng, bạn hãy thường xuyên đón đọc những bài viết mới nhất từ Mewsic nhé!